Poetika ise edebi dizgeye herhangi bir zamanda egemen olan estetik ilkeleri kapsar. Edebi dizgeler doğaları gereği devingendir; yani bu dizgelerin gelişimleri süresince edebi akımlar, türler ve yazarlar o dönemde egemen olan ilkelere göre dizgenin merkezine yerleşir, yahut çevresel bir konumda bulunur. Bir ikinci denetim türü olan himaye; edebiyatın okunmasını, yazılmasını veya yeniden yazılmasını mümkün kılan ya da bunları zorlaştırabilen güçleri (edebiyat dizgesinin dışında olan bireyleri veya kurumları) ifade eder. Hami ya da hamilerin çeviriler üzerindeki etkileri onların poetikayla ilgili yaklaşımlarının değil, ideolojilerinin bir sonucudur; yani bu etkiler ideolojiktir. Himaye, çoğunlukla birbiriyle etkileşim içinde bulunan üç unsurdan oluşur: ideoloji, ekonomi ve statü. İdeoloji unsuru konuların seçimini ve sunum biçimlerini sınırlandırırken, ekonomi unsuru çevirmenin maddi gücü ile ilgilidir. Statü unsuru ise, maddi kazanç karşılığında haminin beklentilerine uymak veya belli bir grup içinde kabul görmek için belli yaklaşımları benimsemek gibi çeşitli şekillerde ortaya çıkabilir. Himaye “farklılaşmamış” ya da “farklılaşmış” himaye olarak ortaya çıkabilir. “Farklılaşmamış” himayede yukarıda sözü edilen üç unsur tek bir hami tarafından sağlanır, “farklılaşmış” himayede ise farklı ideolojik duruşlara sahip birden fazla hami söz konusudur. 

Özetlemek gerekirse, bu kuram egemen poetikayı ve söylemi içinde barındıran dil ile, dizgenin hem içinde hem de dışında “kapı bekçiliği”  rolünü üstlenen bireyleri ya da kurumları ele alır. Bu kapı bekçileri, egemen poetikanın ve ideolojinin temsilcileri olarak hareket ederler ve genellikle eserleri kendi ideolojilerine uygun olacak biçimde değiştirirler. Yeniden Yazım Kuramı, çeviriyi daha geniş çerçevede ele alması ve yeniden yazım süreçlerinin tümünü etkileyen toplumsal ve kurumsal unsurları vurgulaması açısından önemlidir. Toplumsal ve kurumsal unsurlar (örneğin, çeviri aracılığıyla siyasi veyahut başka türlü çıkarların desteklenmesi) sadece edebiyatı etkilemekle kalmaz. Bu etkiler reklam malzemeleri, görsel-işitsel içerikler ve çizgi romanlar gibi çoklu medya ürünlerinde de kendini gösterir. Bu kuramı farklı vakaları incelemek için kullanırken, metinsel değişkenler ile çevirilerin gerçekleştiği daha geniş sosyo-politik bağlam içindeki güç ve himaye dinamiklerini birlikte ele almak ve bunlar arasındaki etkileşimi göz önünde bulundurmak önemlidir.


Kaynakça: 

Asimakoulas, D. (2009). Rewriting. In M. Baker & G. Saldanha (Eds.), Routledge encyclopedia of translation studies (2nd ed., pp. 241–245). Routledge.

Tahir-Gürçağlar, Ş. (2008). Türkiye'de Çevirinin Politikası ve Poetikası, 1923-1960. İstanbul: İletişim Yayınları